SKKN Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 3 - 4 tuổi C2 trường mầm non Tân Tiến
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "SKKN Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 3 - 4 tuổi C2 trường mầm non Tân Tiến", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.
Tóm tắt nội dung tài liệu: SKKN Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 3 - 4 tuổi C2 trường mầm non Tân Tiến
PHẦN A. ĐẶT VẤN ĐỀ Giáo dục trẻ có những hiểu biết về môi trường, ý thức, thói quen và hành động bảo vệ môi trường cần được quan tâm ngay từ lứa tuổi mầm non. Lứa tuổi này trẻ rất thích tiếp xúc với thiên nhiên và cuộc sống xung quanh, dễ hấp thụ và hình thành những nền nếp, thói quen, những giá trị tốt đẹp, tạo cơ sở ban đầu cho việc hình thành nhân cách sau này. Giáo dục bảo vệ môi trường là quá trình hình thành và phát triển ở trẻ ý thức và những hiểu biết về môi trường, giúp trẻ có thái độ tích cực đối với môi trường xung quanh, đồng thời bước đầu hình thành những năng lực cần thiết để trẻ tham gia vào các hoạt động thực tế tìm hiểu và gữ gìn môi trường phù hợp với lứa tuổi. Nhận thức được tầm quan trọng của giáo dục bảo vệ môi trường. Bản thân tôi là giáo viên được nhà trường phân công phụ trách nhóm lớp 3 - 4 tuổi. Tôi nhận thấy rằng trẻ mầm non nói chung và trẻ 3 - 4 tuổi ý thức và kiến thức bảo vệ môi trường còn rất hạn chế. Trẻ chưa nắm được kiến thức cơ bản về giáo dục bảo vệ môi trường, chưa hiểu được vứt rác bừa bãi ra sân trường làm cho trường học mất vệ sinh, ảnh hưởng đến môi trường. Trẻ được bố mẹ và mọi người nuông chiều chưa tự giác làm một số công việc hàng ngày để bảo vệ môi trường. Nhận thức được tầm quan trọng của giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ. Ngay từ đầu năm tôi mạnh dạn nghiên cứu đề tài: “Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 3 - 4 tuổi C2 trường mầm non Tân Tiến” nhằm giáo dục thói quen, có ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ. Giúp giáo viên linh hoạt trong việc lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường phù hợp. Giúp phụ huynh hiểu được tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường và phối hợp với giáo viên hướng dẫn trẻ bảo vệ môi trường. PHẦN B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1. Thực trạng 1.1. Ưu điểm - Trường lớp có khuôn viên khang trang, rộng rãi, xanh sạch đẹp có đầy đủ các trang thiết bị đồ dùng, đồ chơi theo quy định phục vụ công tác chăm sóc 2 giáo dục trẻ. Trường lớp có thùng đựng rác tại các nhóm lớp và ngoài sân trường thuận tiện cho phụ huynh và học sinh để rác. - Bản thân là giáo viên trẻ có tinh thần trách nhiệm cao, có trình độ chuyên môn trên chuẩn, luôn có ý thức tìm tòi vận dụng các phương pháp, hình thức đổi mới vào các hoạt động dạy học. Tôi đã lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường trong một số hoạt động. - Trẻ học đúng độ tuổi, đều phát triển bình thường, nhanh nhẹn, hoạt bát, hứng thú tham gia vào các hoạt động. - Phụ huynh phối hợp hiệu quả với nhà trường trong công tác chăm sóc, giáo dục trẻ. Luôn quan tâm đến con, thường xuyên đưa đón trẻ đi học chuyên cần và trao đổi tình hình sức khỏe, học tập khi ở nhà cũng như ở trường với giáo viên của lớp. 1.2. Tồn tại, hạn chế và nguyên nhân 1.2.1. Giáo viên - Giáo dục bảo vệ môi trường đôi lúc còn mang tính hình thức nội dung chưa được cụ thể. Hiệu quả mang lại chưa cao khi lồng ghép trong một số hoạt động. - Nguyên nhân: Do chưa có sự linh hoạt trong việc lồng ghép, tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ môi trường. Khi đưa nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào trong kế hoạch còn chưa cụ thể, mang tính chất chung chung. 1.2.2. Trẻ em - Một số trẻ chưa hiểu được tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường, còn vứt rác không đúng nơi quy định, chưa biết nhặt rác bỏ vào thùng. - Nguyên nhân: Do trẻ chưa được học qua lớp nhà trẻ, một số trẻ còn nhút nhát, chưa có nề nếp thói quen bảo vệ môi trường. 1.2.3. Phụ huynh - Một số phụ huynh chưa thực sự quan tâm đến việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường. - Nguyên nhân: Chưa hiểu hết về tầm quan trọng của việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường. Qua quan sát các hoạt động của trẻ tại nhóm lớp 3 - 4 tuổi C2 Trường mầm 3 non Tân Tiến tôi giảng dạy. Tổng số 19 trẻ (Thời điểm đầu năm). Kết quả đầu năm thu được như sau. Tổng Đạt Chưa đạt STT Nội dung khảo sát số trẻ Số trẻ Tỉ lệ % Số trẻ Tỉ lệ % 1 Trẻ biết bỏ rác đúng nơi quy định. 19 9 47,4% 10 52,6 % 2 Trẻ biết tiết kiệm điện, nước 19 8 42,1% 11 57,9 % 3 Trẻ giữ gìn vệ sinh trường, lớp. 19 8 42,1% 11 57,9 % 4 Trẻ biết chăm sóc cây cối. 19 7 36,8% 12 63,1% 2. Biện pháp: Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 3 - 4 tuổi C2 trường mầm non Tân Tiến. 2.1. Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch và lựa chọn các nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ: 2.1.1. Nội dung biện pháp. Xây dựng kế hoạch cụ thể nội dung giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ vào hoạt động có chủ đích, hoạt động vui chơi, hoạt động ngoài trời, hoạt động lao động, hoạt động vệ sinh, dựa vào tình hình của lớp, khả năng thực tế của trẻ. Kế hoạch giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ cũng được xây dựng từ dễ đến khó, mức độ tăng dần theo các chủ đề. 2.1.2. Cách thức, quá trình áp dụng biện pháp Trong giải pháp này tôi đã xây dựng kế hoạch và lựa chọn các nội dung, hoạt động tích hợp theo từng chủ đề như sau: Tên chủ đề Nội dung Hoạt động 1. Trường mầm - Giữ sạch trường, lớp, * HĐKP: Trường mầm non của non không vẽ bẩn lên tường. bé, Đồ dùng đồ chơi của bé - Bỏ rác đúng nơi qui * HĐNT: Nhặt rác trong sân định, không khạc nhổ trường và nhặt lá cây rụng bỏ 4 bừa bãi. vào thùng rác. - Yêu quí, giữ gìn và bảo * HĐ chiều: HĐLĐ: Xếp đồ vệ đồ dùng đồ chơi. Cất dùng đồ chơi đúng nơi quy đồ dùng đồ chơi ngăn định. Bỏ rác đúng nơi quy định. nắp, gọn gàng, đúng chỗ. - Biết giữ gìn vệ sinh * HĐKP: Nhận biết về bản thân thể, vệ sinh môi thân trẻ, trẻ có khả năng tự trường sạch sẽ, quần áo phục vụ bản thân và biết tự lực đầu tóc gọn gàng, có trong vệ sinh cá nhân (Biết rửa hành vi văn minh trong tay bằng xà phòng trước khi ăn, ăn uống. sau khi đi vệ sinh và khi tay bẩn). Tự mặc và cởi được quần 2. Bản thân áo. * HĐ Góc: Trẻ chơi các trò chơi trong lớp, trường; biết bảo vệ, giữ gìn đồ dùng, đồ chơi. * HĐ chiều: Cô giáo dục trẻ vệ sinh, đánh răng, rửa mặt, rửa tay, chân sạch sẽ. - Sử dụng đồ dùng vệ * HĐKP: Đồ dùng trong gia sinh cá nhân: Khăn mặt, đình, Ngôi nhà của bé. ca, cốc. * Hoạt động góc: Bé tập làm - Môi trường với sức nội trợ. khoẻ con người. Chăm * HĐ chiều: Cô giáo dục trẻ 3. Gia đình sóc cây xanh. biết giúp đỡ bố mẹ sắp xếp dọn Nguyên nhân gây ô dẹp nhà cửa, biết chăm sóc cây nhiễm hoa có trong nhà mình (tưới - Tiết kiệm và bảo vệ nước, nhặt lá vàng). Biết tiết nguồn nước, điện. kiệm điện nước khi được nhắc nhở. - Trẻ biết có nhiều nghề * HĐKP: Nghề vệ sinh môi 4. Nghề nghiệp trong xã hội, trong đó có trường,... những người làm công * HĐLĐ: Nhặt rác vệ sinh sân tác vệ sinh môi trường, trường. 5 bảo vệ môi trường. * HĐ chiều: Tô màu tranh về - Giáo dục trẻ có ý thức bảo vệ môi trường; Trò chơi giữ gìn vệ sinh môi tìm những hình ảnh đúng sai về trường, tôn trọng những bảo vệ MT. người làm sạch đẹp môi trường. - Tiết kiệm điện, nước - Con người với vật nuôi. * HĐKP: Ích lợi của vật nuôi, - Cách chăm sóc và bảo động vật sống ở khắp nơi. 5. Động vật vệ con vật nuôi: Cho ăn, * HĐG: làm các con vật bằng không đánh, ném con vật. nguyên vật liệu thiên nhiên. * HĐNT: Quan sát các con vật và cho con vật ăn. - Không vứt rác bừa bãi. * HĐKP: Đặc điểm nổi bật của - Không hái lộc xuân cây, hoa, quả, rau. bằng việc ngắt lá, bẻ - HĐTH: Xé dán cây xanh. cành. - HĐ góc: Q/s thí nghiệm cây - Ích lợi của cây đối với cần nước, theo dõi sự phát triển đời sống con người: cây của cây. làm cảnh, cho bóng mát, - HĐC: Quan sát tranh ảnh, 6. Thế giới thực làm cho không khí trong băng hình, phân biệt các hành vật- Ngày Tết quê lành, giữ cho đất không vi đúng sai, đối với cây cối, em bị sói mòn... môi trường, thực hành chăm - Chăm sóc và bảo vệ cây sóc cây... xanh: Trồng, tưới cây, - HĐLĐ: Chăm sóc cây, hoa, rau. lau rửa lá cây... * HĐKP: Bé với lễ hội mùa - Không hái lộc xuân xuân. bằng việc ngắt lá, bẻ - TC: Xem tranh ảnh, băng hình bé chăm sóc bảo vệ cây cành. cối. - Biết bỏ rác đúng nơi - HĐG: Tận dụng nguyên vật quy định liệu phế thải để làm các sản - Trồng cây nhân dịp đầu phẩm, bưu thiếp chúc mừng năm mới. xuân. - HĐNT: Tham gia chăm sóc cây. 6 - Tiếng ồn của các động * HĐNT: Trò chuyện quan sát 7. Phương tiện và cơ, PTGT xả khói ra PTGT xả khói ra đường. luật an toàn giao đường làm ô nhiễm môi thông trường. - Cách phòng tránh. - Con người với hiện *HĐKP: Bé yêu nguồn nước; tượng tự nhiên: Gió, Mưa từ đâu đến nắng, mưa, hạn hán lũ - HĐC: Cho trẻ QS thí nghiệm lụt. Ảnh hưởng của cây cần nước, cần ánh sáng, ích chúng với môi trường. lợi của nước, ánh sáng với con - Cách bảo vệ và phòng người, con vật, cây cối. 8. Nước và các tránh. - HĐG: Chăm cây cối, tưới hiện tượng tự - Biết ích lợi của nước cây. nhiên với đời sống con người, - HĐNT: Quan sát bầu trời, con vật, cây cối. thời tiết, mưa, nắng, trạng thái - Tiết kiệm điện, nước của nước. - GDKN: Phân biệt hành vi đúng sai khi sử dụng điện - nước. - Ý thức giữ gìn bảo vệ *HĐKP: Quê hương của bé, môi trường của địa danh các danh lam thắng cảnh của phong cảnh: trẻ biết bảo quê hương, đất nước Việt vệ môi trường sạch đẹp Nam không vứt rác bừa bãi, - TC: Cho trẻ xem tranh ảnh 9. Quê hương - không bẻ cây, ngắt hoa, băng hình về quê hương, Bác Đất nước - Bác không dẫm lên cỏ và Hồ cho trẻ biết sự cần thiết Hồ. không phá hoại những đồ phải giữ gìn bảo vệ môi trường. chơi ở những nơi công - HĐTH: Dán lá cờ Tổ Quốc cộng. - HĐLĐ: Bỏ rác đúng nơi quy - Biết bỏ rác đúng nơi định. quy định 7 2.1.3. Kết quả áp dụng biện pháp Với việc xây dựng kế hoạch và lựa chọn các nội dung phù hợp, tích hợp theo từng chủ đề cụ thể vào hoạt động một cách rõ ràng. Kế hoạch có sự liên thông, logic đảm bảo nội dung từ dễ đến khó giúp cô có phương pháp dạy trẻ tốt hơn, trẻ tiếp thu bài tốt hơn. 2.2. Biện pháp 2: Xây dựng môi trường xanh - sạch - đẹp. 2.2.1. Nội dung biện pháp Xây dựng môi trường trong lớp sạch sẽ, gọn gàng, ngăn nắp và xây dựng môi trường ngoài lớp học xanh - sạch - đẹp thân thiện với trẻ. 2.2.2. Cách thức, quá trình áp dụng biện pháp Việc tạo môi trường thiên nhiên cho trẻ hoạt động là điều cần thiết, để đáp ứng nhu cầu của trẻ: “Học mà chơi, chơi mà học” trẻ được chơi, được khám phá, được học tập trong môi trường trong lành, sạch sẽ và an toàn có đủ trang thiết bị, đồ chơi vật dụng từ thiên nhiên sẽ là cơ hội tốt cho trẻ, qua đó hình thành cho trẻ có tính thiện cảm về thiên nhiên, có ý thức chăm sóc bảo vệ môi trường. Muốn giáo dục trẻ bảo vệ môi trường giáo viên phải là người làm gương trong công tác xây dựng môi trường xanh - sạch - đẹp: + Môi trường ngoài lớp học: Tôi cùng với giáo viên trong trường luôn chú trọng xây dựng môi trường ngoài lớp học phù hợp, an toàn, sạch đẹp, hấp dẫn sẽ tạo cơ hội cho trẻ hoạt động, đáp ứng nhu cầu chơi của trẻ tận dụng tối đa các khu vực hành lang, cầu thang, lối đi, sân chơi, vừa tạo được cảnh quan đẹp mắt vừa sinh động cho môi trường của nhà trường. Đồ chơi, học liệu, trang thiết bị ở các khu vực hoạt động đảm bảo an toàn, được vệ sinh sạch sẽ, tạo hình ảnh và ấn tượng riêng của trường. Qua đó, giáo dục trẻ biết giữ gìn vệ sinh chung, bảo vệ môi trường luôn trong lành, sạch sẽ. 8 Môi trường bên ngoài Ngay ngay từ đầu năm học, tôi đã phối hợp cùng các giáo viên trong trường tổng vệ sinh và cùng với các giáo viên trồng thêm nhiều cây xanh trong khuôn viên trường để xây dựng môi trường xanh - sạch - đẹp. Hình ảnh môi trường bên ngoài + Môi trường trong lớp học Môi trường trong lớp học được trang trí, sắp xếp khoa học thuận tiện cho quá trình trẻ tham gia vào các hoạt động. - Vệ sinh đồ dùng, đồ chơi thường xuyên: Tôi tổ chức cho trẻ thông qua các 9 hoạt động lao động, các hoạt động hằng ngày hay sau mỗi giờ chơi tôi cùng với trẻ vệ sinh đồ dùng đồ chơi, xếp dọn đồ dùng đồ chơi đúng nơi quy định. Qua đó trẻ có thêm những kiến thức, ý thức về bảo vệ môi trường. - Đồ dùng, đồ chơi đảm bảo sạch sẽ. Sắp xếp gọn gàng ngăn nắp. - Bàn ghế, đồ dùng trong lớp thường xuyên được lau chùi. Hình ảnh đồ chơi đảm bảo sạch sẽ, sắp xếp gọn gàng. - Vệ sinh phòng, nhóm: Mỗi buổi sáng tôi đến lớp trước giờ đón trẻ 15 phút để mở cửa thông thoáng phòng học. Ngoài ra tôi thường xuyên vệ sinh lớp học, lau rửa đồ dùng đồ chơi, dụng cụ vệ sinh như khăn mặt, ca cốc của trẻ, mỗi ngày quét, lau nhà ít nhất 3 lần vào thời điểm sau bữa ăn chính, bữa ăn phụ và sau khi trả trẻ. Luôn đảm bảo phòng nhóm lớp sạch sẽ gọn gàng. Mỗi tuần cần tổ chức tổng vệ sinh toàn bộ phòng, nhóm theo lịch vệ sinh. Hình ảnh lớp học sạch đẹp 10 - Vệ sinh nhà vệ sinh: Phải đảm bảo nhà vệ sinh luôn sạch sẽ, đảm bảo đủ ánh sáng, không hôi khai, an toàn, thuận tiện và trang trí cây xanh nhỏ để tạo môi trường xanh trong nhà vệ sinh giúp trẻ thoải mái khi trẻ sử dụng. Hằng ngày, tổng vệ sinh trước khi ra về. Hằng tuần, tổng vệ sinh toàn bộ nhà vệ sinh. Hình ảnh nhà vệ sinh sạch sẽ - Bỏ rác đúng nơi quy định: Để thực hành rèn kĩ năng tốt cho trẻ về ý thức bảo vệ môi trường và biết vứt rác đúng nơi quy định vào đầu năm học các thùng rác được tôi để đúng vị trí trẻ dễ thấy và thuận tiện cho trẻ khi vứt rác. Rác trong phòng, nhóm lớp phải để vào thùng có nắp đậy và giáo viên thu gom và đổ rác hằng ngày đúng nơi quy định. Hình ảnh trẻ bỏ rác đúng nơi quy định. 2.2.3. Kết quả áp dụng biện pháp Với hình thức xây dựng môi trường trong, ngoài lớp học như vậy, trẻ lớp 11 tôi đã có ý thức tự giác lao động, biết giữ gìn vệ sinh trường lớp, xếp gọn đồ dùng đồ chơi, bỏ rác đúng nơi quy định, biết tiết kiệm nước, biết giữ gìn vệ sinh môi trường, chăm sóc cây cối. Ban đầu trẻ có một số thói quen thực hiện tốt một số công việc được giao. 2.3. Biện pháp 3: Tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào các hoạt động trong ngày cho trẻ. 2.3.1. Nội dung biện pháp - Tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ môi trường trong hoạt động có chủ đích và các hoạt động trong ngày cho trẻ, tôi lồng ghép một cách linh hoạt vào các thời điểm đón, trả trẻ, hoạt động học, hoạt động giáo dục kĩ năng, hoạt động tạo hình, hoạt động ngoài trời, sao cho phù hợp giúp trẻ dễ hiểu, dễ nhớ. Mỗi chủ đề có một nội dung khác nhau nhưng đều giúp cho trẻ có ý thức để bảo vệ môi trường. 2.3.2. Cách thức, quá trình áp dụng biện pháp - Giờ đón trẻ: Khi đón trẻ vào lớp cô quan sát và nhắc nhở, giáo dục trẻ cất đồ dùng cá nhân vào nơi quy định một cách ngay ngắn, gọn gàng. Lựa chọn những nội dung phù hợp để giáo dục trẻ một cách nhẹ nhàng dễ tiếp thu như trò chuyện với trẻ về một số kiến thức bảo vệ môi trường mà trẻ đã được học. Như trò chuyện với trẻ về sự ô nhiễm môi trường không khí: Hỏi trẻ nguyên nhân làm cho môi trường không khí bị ô nhiễm, nhiều phương tiện giao thông cần động cơ để hoạt động nên đã xả ra khí thải, khói gây ô nhiễm vì vậy khi ra ngoài chúng ta phải đeo khẩu trang. - Hoạt động học: Dựa vào từng hoạt động cụ thể để lồng ghép vào từng phần của hoạt động hay có thể lồng ghép vào trọng tâm của hoạt động, nhưng với chương trình học của lớp tôi đa phần giáo dục bảo vệ môi trường vào phần củng cố và giáo dục trẻ, nhằm để khắc sâu cho trẻ thói quen hành vi tốt, để cho trẻ biết được nội dung giáo dục môi trường trong bài học này là giáo dục cái gì? Trẻ phải thực hiện như thế nào? Những việc gì nên làm, những việc gì không nên làm. Để hoạt 12 động đạt kết quả cao thì người giáo viên phải dùng các phương pháp khác nhau để kích thích trẻ tham gia hoạt động và ghi nhớ lâu hơn. + Ví dụ 1: Hoạt động trải nghiệm: Tùy vào từng nội dung trải nghiệm mà tôi lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường cần thiết với trẻ và phù hợp với hoạt động. Thông qua hoạt động trải nghiệm trẻ được tìm tồi khám phá, chủ động, sáng tạo, phát huy được tính tích cực của mình. Những kiến thức của trẻ được gắn với cuộc sống thực tế, giúp trẻ tăng thêm hiểu biết về thế giới xung quanh. Ngoài cung cấp những hiểu biết cho trẻ về ý nghĩa, các hoạt động có trong buổi trải nghiệm, tôi còn giúp trẻ hiểu biết thêm về việc giữ gìn và bảo vệ môi trường. Qua hoạt động trải nghiệm “Bé yêu làm chổi rơm” tôi giáo dục bảo vệ môi trường như không vứt rác bừa bãi, biết quét dọn sân trường... Giáo dục bảo vệ môi trường thông qua hoạt động trải nghiệm tôi thấy rất thiết thực và mang lại hiệu quả cao. Trẻ rất hào hứng, phấn khởi thoải mái, có ý thức bảo vệ môi trường. Hình ảnh trẻ tham gia hoạt động trải nghiệm + Ví dụ 2: Ở chủ đề “Thế giới thực vật- Ngày Tết quê em” Trong hoạt động giáo dục kĩ năng “Bỏ rác đúng nơi quy định” giúp trẻ biết không vứt rác bừa bãi, giữ gìn và bảo vệ môi trường luôn sạch đẹp ở trường lớp, nơi công cộng. - Đầu tiên tôi sẽ cho trẻ xem video về hành vi vứt rác bừa bãi sau đó tôi hỏi các bạn trong lớp: + Các con thấy bạn An trong video đang làm gì? (Ăn chuối ạ). Khi ăn xong bạn vứt vỏ ở đâu? (Ra sàn nhà ạ). Sau khi được mẹ nhắc nhở bạn An có biết vứt vào thùng rác không? (Không ạ). Con có được làm giống bạn không? + Vậy nếu là con con sẽ để rác ở đâu? 13 + Khi đến lớp con thấy có bạn uống sữa mà vứt ra lớp con sẽ nói với bạn như thế nào? Còn khi về nhà thì sao? + Vứt rác bừa bãi là thói quen như thế nào? Đây là hành vi đúng hay sai? + Sau khi ăn bánh kẹo, uống sữa thì các con phải bỏ vỏ vào đâu? Hình ảnh trẻ xem video và trò chuyện cùng cô. Giáo dục trẻ: Để có được môi trường xanh sạch đẹp thì các con phải biết giữ gìn môi trường sống của chúng ta sạch sẽ, không được vứt rác bừa bãi mà phải bỏ rác đúng nơi quy định. Qua hoạt động giáo dục kĩ năng “Bỏ rác đúng nơi quy định” tôi giúp trẻ biết vứt rác đúng nơi quy định từ đó giáo dục trẻ bảo vệ môi trường. + Ví dụ 3: Ở hoạt động giáo dục kĩ năng “Phân biệt hành vi đúng- sai khi sử dụng điện, nước” trong chủ đề “Nước và các hiện tượng tự nhiên”. Đầu tiên tôi sẽ cho trẻ xem video về một số hình ảnh sử dụng điện, nước sau đó trò chuyện, cho trẻ nêu lên những điều trẻ quan sát được trong đoạn video: + Bạn nhỏ trong video đang làm gì? Khi rửa tay bạn để vòi nước chảy như thế nào? (Vậy lúc ra khỏi phòng bạn có nhờ bố mẹ tắt quạt cho không?) + Hành động của bạn đúng hay sai? Vì sao? + Vậy nếu là con, con sẽ làm gì? + Khi đến lớp con thấy có bạn xả nước nhiều khi rửa tay con sẽ nói với bạn thế nào? (Nếu ra khỏi phòng mà không tắt điện thì sẽ như thế nào? + Khi sử dụng điện, nước các con phải sử dụng như thế nào cho đúng? + Cho trẻ xem một số hình ảnh sử dụng điện, nước đúng cách. Sau đó trò chuyện về nội dung các hình ảnh, qua đó trẻ nhận ra được hành vi đúng sai khi sử dụng điện, nước. 14 Hình ảnh trong giờ kĩ năng sống Giáo dục trẻ: Sử dụng điện, nước đúng cách để tiết kiệm điện, nước: Tắt bóng điện, quạt, ti vi khi không sử dụng. Tắt vòi nước khi sử dụng xong. Lấy lượng nước vừa đủ khi uống, mở vòi nước vừa đủ khi rửa tay, khóa chặt vòi nước khi không sử dụng .Sau đó để khắc sâu kiến thức cho trẻ tôi tổ chức cho trẻ chơi trò chơi để củng cố lại bài học. Qua hoạt động giáo dục kĩ năng “Phân biệt hành vi đúng- sai khi sử dụng điện, nước” tôi giúp trẻ biết tiết kiệm điện, nước từ đó giáo dục trẻ bảo vệ môi trường. + Ví dụ 4: Hoạt động tạo hình: Đề tài: Dán lá cờ Tổ quốc. Chủ đề “Quê hương- Đất nước- Bác Hồ”. Cô hướng dẫn trẻ dán lá cờ, nhắc trẻ các con sử dụng hồ dán đủ lượng dùng, không dùng quá nhiều để tiết kiệm. Khi trẻ dán xong, cô giáo dục trẻ cất đồ dùng vật liệu gọn gàng, đúng chỗ, bỏ giấy thừa vào rổ, để cho môi trường lớp học luôn gọn gàng sạch sẽ và giáo dục trẻ rửa tay dưới vòi nước sạch tiết kiệm. Hình ảnh tiết tạo hinh: “Dán lá cờ Tổ quốc” - Hoạt động ngoài trời: Hoạt động ngoài trời là hoạt động cần phải đảm bảo tính tích cực hoạt động của trẻ làm giàu và củng cố kiến thức cho trẻ về môi 15 trường xung quanh, giáo dục cho trẻ những thói quen hành vi với mình, nơi công cộng. Thông qua hoạt động ngoài trời, tôi cho trẻ được quan sát và lao động ngoài trời như: Quan sát cây cối, các loại hoa, vườn rau, nhặt lá rụng, lau đồ chơi ngoài trời giúp cho trẻ biết chăm sóc và bảo vệ cây, không ngắt lá bẻ cành, có ý thức tự lao động quét dọn vệ sinh nhặt lá rụng ngoài sân trường, lau dọn vệ sinh đồ chơi ngoài trời. Ví dụ: Cho trẻ quan sát “Vườn rau trong trường”: Gợi ý để trẻ nói lên những gì mà trẻ thấy, đặc điểm các loại rau, lợi ích của chúng như thế nào? Làm thế nào để chúng ta có rau ăn hàng ngày? Nếu không tưới nước và nhổ cỏ cho rau chuyện gì sẽ xảy ra? Vì sao?... Với những câu hỏi đó trẻ sẽ đưa ra ý kiến của mình, từ đó trẻ thể hiện tính độc lập cá nhân, mạnh bạo hơn, tự tin hơn, đồng thời kích thích được tính ham hiểu biết của trẻ. Khi trẻ được tham gia hoạt động kiến thức sẽ được khắc sâu. Đó sẽ là nền tảng để trở thành một tuyên truyền viên tốt về chăm sóc và bảo vệ cây cũng như môi trường xung quanh trẻ. Tôi luôn dẫn trẻ vào sự việc thật gần gũi để trẻ thấy được sự phong phú đa dạng, sống động của môi trường bên ngoài, qua đó giáo dục trẻ biết chăm sóc, thích quan sát cảnh vật thiên nhiên, yêu quý thiên nhiên, gần gũi thân thiện với môi trường sống được tham gia bảo vệ môi trường, rèn trẻ có thói quen giữ gìn bảo vệ môi trường. Hình ảnh bé chăm sóc rau 16 Khi trẻ được tham gia hoạt động kiến thức sẽ được khắc sâu và ý thức bảo vệ môi trường của trẻ được rút ra từ các hoạt động. Hình ảnh trẻ quan sát hoa trên sân trường - Hoạt động góc: Hoạt động góc chính là phương tiện giúp trẻ phát triển toàn diện, đặc biệt là hình thành nhân cách cho trẻ sau này. Thông qua hoạt động góc tôi giáo dục cho trẻ tính ngăn nắp gọn gàng, tính làm người lớn biết được môi trường tốt và môi trường xấu, biết chia sẻ hợp tác với bạn bè và những người xung quanh có phản ứng đúng với các hành vi khi tham gia bảo vệ môi trường. Thông qua các trò chơi ở các góc hình thành ở trẻ hành vi, ý thức bảo vệ môi trường. Ví dụ: “Góc phân vai” Trẻ có thể tham gia trò chơi “Bé tập làm nội trợ” trẻ sẽ thể hiện vai chơi như chuẩn bị các nguyên liệu để chế biến món ăn, khuấy nước cam, khi chế biến xong trẻ biết để đồ dùng gọn gàng, ngăn nắp. Tôi chú ý dạy trẻ có ý thức thu dọn đồ dùng gọn gàng sau khi chế biến. Thông qua trò chơi hình thành cho trẻ ý thức để đồ chơi và xếp gọn gàng khi chơi xong. Góc nghệ thuật: Trẻ được tô màu bức tranh có nội dung về hành vi bảo vệ môi trường như tô bức tranh bé trồng cây, bé tưới cây, bé xếp đồ chơi gọn gàng, bé bỏ rác vào thùng rác . Qua những bức tranh trẻ được tô giáo dục trẻ hành vi đúng đắn trong bảo vệ môi trường. 17 Hình ảnh trẻ tô mầu tranh, ảnh bảo vệ môi trường - Góc thiên nhiên: Trẻ được đóng vai và thể hiện các công việc của người làm công tác bảo vệ môi trường như: Tưới nước, lau lá cho cây, nhổ cỏ, bắt sâu để trẻ hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa cây xanh với môi trường sống, trẻ biết cây sống được là nhờ có đất, nước và ánh sáng. Từ đó trẻ biết được nếu thiếu đất và nước thì cây sẽ chết. Qua đó giáo dục trẻ biết tiết kiệm nước, biết chăm sóc bảo vệ cây, trẻ có những hành động thân thiện với môi trường. - Hoạt động lao động: Nhặt lá trên sân trường. Cô tổ chức cho trẻ ra sân trường. Cô trò chuyện: Muốn sân trường sạch sẽ thì các con phải làm gì? Cô chia lớp thành nhóm nhỏ nhặt lá ở các khu vực trên sân và bỏ vào thùng rác Thông qua giờ lao động giáo dục trẻ tinh thần lao động tập thể và ý thức giữ gìn vệ sinh trường, lớp. Hình ảnh bé tham gia lao động: Nhặt lá trên sân trường - Hoạt động vệ sinh: Đây là hoạt động quan trọng để tôi lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ. Như thông qua hoạt động rửa tay bằng xà phòng, tôi 18 giáo dục trẻ sử dụng nước đúng cách, vặn vòi nước vừa đủ dùng, khi rửa tay xong biết vặn vòi lại. Từ đó trẻ hiểu rõ hơn về thói quen rửa tay biết được lợi ích của việc vệ sinh thường xuyên. Qua đó, tôi lồng ghép giáo dục trẻ biết sử dụng tiết kiệm nước, biết giữ gìn vệ sinh sạch sẽ. Hình ảnh trẻ thực hiện rửa tay 2.3.3. Kết quả áp dụng biện pháp Thông qua việc lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường vào các hoạt động trong ngày, trẻ được làm, được trải nghiệm. Đa số trẻ có ý thức giữ cho môi trường sạch sẽ như vứt rác đúng nơi quy định, biết chăm sóc cây cối. Tham gia lau chùi vệ sinh đồ chơi sạch sẽ, sắp xếp ngăn nắp gọn gàng. Biết bỏ rác đúng nơi qui định, biết tiết kiệm điện nước trong sinh hoạt hàng ngày, không để nước chảy liên tục, biết khóa vòi nước khi dùng xong. 2.4. Biện pháp 4: Phối hợp và tuyên truyền với phụ huynh trong việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường. 2.4.1. Nội dung biện pháp Phối kết hợp giữa gia đình và giáo viên tạo lên sự liên kết giữa cô và cha mẹ trẻ nhằm hỗ trợ lẫn nhau trong quá trình chăm sóc giáo dục trẻ. Vì thế, tôi xây dựng góc tuyên truyền và thường xuyên tuyên truyền, vận động phụ huynh về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường trong cuộc sống hàng ngày thông qua: Họp phụ huynh, giờ đón trả trẻ, zalo của nhóm lớp... 2.4.2. Cách thức, quá trình áp dụng biện pháp 19 Qua giờ đón, trả trẻ nhắc nhở phụ huynh thường xuyên nhắc trẻ cất giầy, dép, đồ dùng cá nhân đúng nơi quy định, khi nhìn thấy vỏ bánh kẹo nơi công cộng, ngoài sân trường phải nhặt bỏ vào thùng rác đó cũng là một việc để giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ. Tôi đã trò chuyện với phụ huynh để họ nắm bắt được tình hình của con mình,về giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ để phụ huynh có thể áp dụng tại gia đình và nhắc nhở phụ huynh cùng tham gia thực hiện bằng khẩu hiệu “Mỗi người hãy trồng thêm một cây xanh là thêm một hành động bảo vệ môi trường” phụ huynh đã ủng hộ cho lớp tôi những chậu cảnh, cây xanh nhỏ để tạo cho khung cảnh vườn trường thêm đẹp hơn. Cũng trong buổi họp phụ huynh, chúng tôi đã nêu rõ được tầm quan trọng của việc giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ. Và được tất cả các bậc phụ huynh nhất trí cao. Chúng tôi đã lập nhóm zalo lớp để hàng ngày trao đổi với phụ huynh về tình hình học tập của con cũng như cách giáo dục con. Tập cho trẻ có thói quen biết vệ sinh cơ thể và vệ sinh môi trường. Từ đó khuyến khích phụ huynh gửi hình ảnh trẻ tham gia bảo vệ môi trường ở nhà lên zalo lớp. Cô lấy những hình ảnh đó làm tư liệu tuyên dương hành động đẹp của các bé lớp 3C2. Hình ảnh họp phụ huynh Hình ảnh trao đổi trên nhóm zalo lớp 2.4.3. Kết quả áp dụng biện pháp Qua tuyên truyền, phụ huynh hiểu được tầm quan trọng và ý nghĩa của việc bảo vệ môi trường, nâng cao nhận thức của phụ huynh về giáo dục bảo vệ môi trường cho các con. Từ đó dành nhiều thời gian quan tâm chăm sóc giáo dục các con ở mọi lúc mọi nơi, từ những việc làm đơn giản nhưng vô cùng gần gũi đó đã tạo dựng tình yêu thương gắn kết giữa mọi người trong gia đình với nhau. Tạo 20 điều kiện thúc đẩy sự phát triển toàn diện cho các con. Hình ảnh trẻ tham gia bảo vệ môi trường ở gia đình PHẦN C: MINH CHỨNG VỀ HIỆU QUẢ CỦA BIỆN PHÁP * Để thực hiện được biện pháp trên tôi đã tham khảo qua các tài liệu - Thông tư 51/2020/TT - BGDĐT ngày 31 tháng 12 năm 2020 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào Tạo Sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Chương trình Giáo dục mầm non . - Kế hoạch giáo dục năm của nhà trường năm học 2023 - 2024. - Hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình GDMN cho trẻ 3 - 4 tuổi. *Hiệu quả của biện pháp: + Đối với trẻ: - Thông qua giáo dục bảo vệ môi trường, trẻ biết chăm sóc và giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh lớp học, biết cất đồ dùng gọn gàng, đúng chỗ, trẻ thích quan sát cảnh vật thiên nhiên và chăm sóc cây.Trẻ có thói quen tốt bảo vệ môi trường như nhặt rác bỏ vào thùng, biết đi vệ sinh đúng chỗ, biết tiết kiệm điện nước và biết phân biệt hành động đúng, sai đối với môi trường. - Có ý thức, hành vi giữ gìn và bảo vệ môi trường ở lớp học, ở trường, gia đình và nơi công cộng. Sau quá trình áp dụng các biện pháp trên, tôi đã thu được kết quả khá khả quan. Được thể hiện qua bảng so sánh kết quả so với đầu năm học như sau:
File đính kèm:
skkn_mot_so_bien_phap_giao_duc_bao_ve_moi_truong_cho_tre_3_4.doc