SKKN Dạy trẻ 3 - 4 tuổi đọc thuộc thơ diễn cảm

 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
 Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
 THUYẾT MINH MÔ TẢ BIỆN PHÁP
 1. Tên biện pháp: “Dạy trẻ 3 - 4 tuổi đọc thuộc thơ diễn cảm”.
 2. Ngày biện pháp được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử: ..............
 3. Các thông tin cần bảo mật (nếu có): Không.
 4. Mô tả các biện pháp cũ thường làm.
 Trên thực tế qua quá trình giảng dạy lớp mẫu giáo 3 - 4 tuổi tôi nhận thấy 
rằng trẻ rất thích đọc thơ, yêu thơ, dễ thuộc thơ nhưng khả năng hiểu bài thơ, đọc 
diễn cảm bài thơ còn hạn chế. Đa số trẻ mới chỉ dừng lại ở mức độ thuộc thơ chưa 
có khả năng thể hiện diễn cảm bài thơ. Chưa đáp ứng được với mục đích yêu cầu 
đề ra.
 - Giờ dạy còn trầm chưa sinh động, chưa thu hút được sự chú ý của trẻ.
 - Đồ dùng trực quan chưa đẹp, trẻ không tập trung nghe cô giảng.
 - Nhiều trẻ còn nói ngọng, nói lắp nói chưa rõ mới chỉ dừng lại ở mức độ thuộc 
thơ chưa thể hiện được ngữ điệu, nhịp điệu của bài thơ, đọc thơ chưa diễn cảm.
 - Trong lớp còn một số trẻ rụt rè, nhút nhát, thiếu tự tin và không thích 
tham gia vào các hoạt.
 - Phụ huynh bận đi làm công ty ở các khu công nghiệp chưa quan tâm đến 
việc học của trẻ cũng như việc dạy trẻ đọc thuộc thơ diễn cảm.
 5. Sự cần thiết phải áp dụng biện pháp.
 Biện pháp “Dạy trẻ 3 - 4 tuổi đọc thuộc thơ diễn cảm" mang lại những 
hữu ích thiết thực như:
 - Giúp giáo viên nắm bắt và hiểu rõ hơn về tầm quan trọng của việc đọc thơ 
diễn cảm đối với trẻ 3 - 4 tuổi đặc biệt là tình hình trẻ lớp mình phụ trách, từ đó 
có những kế hoạch phù hợp với khả năng của trẻ.
 - Giúp trẻ phát triển tư duy sáng tạo, biết cảm nhận cái hay,cái đẹp trong 
các tác phẩm thơ. Trẻ kích thích sự nhạy cảm về thẩm mỹ, phát triển sự ghi nhớ, 2
đồng thời giúp trẻ về ngôn ngữ, những cảm xúc, tình cảm lành mạnh, hiểu về 
môi trường xã hội, một số sự việc xung quanh trẻ. Từ đó giúp cho vốn kiến thức 
của trẻ thêm phong phú, sinh động hơn.
 - Trẻ được học thông qua các tác phẩm thơ đã trở thành phương tiện để 
đem đến cho trẻ hoạt động một cách nhẹ nhàng và thoải mái. Đặc biệt là đối với 
trẻ 3 - 4 tuổi. Khi trẻ đọc thơ diễn cảm sẽ giúp trẻ có trí tưởng tượng phong phú, 
hình thành kỹ năng cảm thụ văn học một cách tốt hơn.
 - Văn học nói chung và thơ nói riêng là một kho tàng tri thức, vốn kiến 
thức vô cùng đa dạng và phong phú, nếu được người giáo viên truyền tải một 
cách sáng tạo, đúng phương pháp thì sẽ rất lôi cuốn và hấp dẫn trẻ.
 - Phụ huynh hiểu được tầm quan trọng, ý nghĩa của việc cho trẻ làm quen, 
đọc diễn cảm các tác phẩm thơ tại trường mầm non, từ đó nâng cao ý thức trách 
nhiệm cùng kết hợp với giáo viên và nhà trường trong việc dạy trẻ đọc thuộc thơ 
diễn cảm nhằm nâng cao chất lượng giáo dục cho trẻ tại gia đình.
 6. Mục đích của biện pháp 
 - Giáo viên lựa chọn đề tài phù hợp năng lực của trẻ, trẻ được đọc thuộc thơ 
diễn cảm phù hợp với trẻ 3 - 4 tuổi và gắn với từng chủ đề chủ điểm, tạo không 
khí tiết học sôi nổi.
 - Giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, mạnh dạn, tự tin thể hiện những bài thơ diễn 
cảm trước đám đông, trẻ hứng thú tham gia vào các hoạt động học. Trẻ phát 
triển tốt khả năng cảm thụ tác phẩm thơ.
 - Phối hợp giữa gia đình và giáo viên trong việc giáo dục trẻ nhằm nâng 
cao chất lượng dạy và học.
 7. Nội dung.
 7.1. Thuyết minh biện pháp mới hoặc cải tiến.
 * Bước 1: Giáo viên áp dụng các phương pháp, giọng điệu ngữ âm, cử 
chỉ nét mặt, kết hợp tranh minh họa khi đọc thơ diễn cảm 
 Việc cô đọc diễn cảm bài thơ cho trẻ nghe trước khi cô dạy trẻ là rất quan 
trọng . Nó là cơ sở ban đầu giúp trẻ cảm thụ được cái hay, cái đẹp của các câu 
từ, của các hình ảnh, âm thanh trong từng câu thơ trong mỗi bài thơ. Đòi hỏi 3
người giáo viên phải đọc kỹ từng tác phẩm và phân tích từng chi tiết nhỏ của tác 
phẩm để từ đó xác định đúng giọng điệu cơ bản, ngữ điệu, ngắt giọng theo đúng 
nhịp điệu, cường độ âm thanh ngôn ngữ của mình. Trên nền của giọng điệu cơ 
bản giáo viên phải có sự kết hợp hài hòa với tư thế, nét mặt, ánh mắt, cử chỉ... 
của mình để tăng thêm sức biểu cảm cho bài thơ.
 Ví dụ: Khi dạy trẻ đọc bài thơ “Bạn mới” của tác giả Nguyệt Mai với cách 
đọc đúng thì cô cần đọc với giọng điệu vui tươi, rộn ràng và kết hợp với cử chỉ 
của tay, nét mặt vui tươi để bày tỏ niềm vui mừng khi chào đón bạn mới đến lớp 
và sự vui vẻ của cô khi thấy các bạn trong lớp rất đoàn kết.
 Bạn mới
 Bạn mới đến trường
 Hãy còn nhút nhát
 Em dạy bạn hát
 Rủ bạn cùng chơi
 Cô thấy cô cười
 Cô khen đoàn kết.
 (Nguyệt Mai) (Cô đọc thơ kết hợp nét mặt cử chỉ )
 Câu thơ “Bạn mới đến trường” cô cần đọc nhấn giọng và kết hợp với cử chỉ 
của tay như cô đưa tay phải ra mắt nhìn trẻ khuôn mặt vui tươi rạng rỡ. Đến câu 
thơ “Hãy còn nhút nhát” cô sẽ đọc chậm và kết hợp đưa bàn tay về và nắm nhẹ 
tay. Từ câu “Em dạy bạn hát... Cô khen đoàn kết” cô sẽ đọc với giọng điệu vui 
tươi kết hợp với ánh mắt, khuôn mặt vui tươi rạng rỡ sẽ giúp cho trẻ cảm nhận 
được không khí vui vẻ và sự vui mừng của cô và các bạn khi chào đón bạn mới.
 Nếu cách đọc sai như giọng buồn, không biết cách nhấn, ngắt nghỉ đúng và 
kết hợp với cử chỉ, điệu bộ và nét mặt thì sẽ làm cho trẻ không cảm nhận được 
sự vui tươi, phấn khởi của cả lớp.
 Ngoài ra cô đọc thơ kết hợp tranh minh họa giúp trẻ tò mò hứng thú hơn 
khi học, chăm chú nghe cô giảng. 4
 (Hình ảnh cô đọc thơ qua tranh minh họa)
 Tôi thấy việc lựa chọn và áp dụng linh hoạt các phương pháp dạy kết hợp 
tranh minh họa khi cô đọc thơ diễn cảm cho trẻ nghe đã giúp trẻ hứng thú hơn ở 
phần đàm thoại tìm hiểu nội dung bài thơ từ đó cũng giúp trẻ dễ dàng hơn trong 
việc đọc diễn cảm bài thơ đó.
 * Bước 2: Giáo viên thường xuyên tổ chức rèn trẻ đọc thơ diễn cảm 
trong tiết học với nhiều hình thức khác nhau:
 Việc rèn trẻ kỹ năng đọc thơ diễn cảm cho trẻ trong các giờ học đòi hỏi 
giáo viên phải thường xuyên đổi mới nhiều hình thức khác.Điều đó sẽ giúp trẻ 
nhanh thuộc bài thơ và dễ dàng hơn trong việc đọc diễn cảm bài thơ.
 Ví dụ: Khi dạy trẻ bài thơ “Bàn tay cô giáo” ở chủ điểm “Trường mầm 
non” sau khi tôi cho trẻ đọc theo hình thức tập thể, tổ, nhóm, cá nhân đọc tiếp 
theo tôi cho trẻ đọc to, nhỏ hay đọc nối tiếp giữa các tổ theo hiệu lệnh của cô.
 (Trẻ đọc thơ theo nhiều hình thức)
 Dạy trẻ 3 - 4 tuổi đọc thơ diễn cảm cần chú ý nhiều hơn đến cá nhân trẻ. Vì 
vậy trong tiết dạy tôi thường tổ chức cho trẻ đọc theo nhóm 2 -> 3 trẻ và các cá 
nhân trẻ. Những trẻ yếu, nhút nhát, nói ngọng, đọc thơ cùng cô nhiều hơn. Cô 5
uốn nắn sửa sai từng câu, từng ngữ điệu khi trẻ đọc.
 (Cô sửa sai cho trẻ)
 * Bước 3: Tạo ra môi trường học tập và làm đồ dùng phục vụ hoạt 
động dạy trẻ đọc thơ diễn cảm.
 Như chúng ta đã biết môi trường giáo dục rất quan trọng với trẻ. Để trẻ hào 
hứng tiếp cận với các bài thơ mới thì ở các chủ điểm đó tôi chú ý sưu tầm và 
làm nhiều tranh ảnh, hình ảnh, tranh thơ chữ to, powerpoint thơ có nội dung, 
màu sắc sinh động, phong phú, trang trí hấp dẫn trẻ để trẻ thỏa sức thể hiện các 
bài thơ trẻ yêu thích. Cũng như việc cho trẻ quan sát, xem video đọc thơ diễn 
cảm trẻ sẽ học được cách đọc thơ diễn cảm khi xem.
 Tôi cũng xây dựng và trang trí một góc “Bé yêu thơ” ở góc học tập sách 
truyện có không gian yên tĩnh, xa với các góc ồn ào như góc xây dựng, góc phân 
vai . Ở đó tôi sưu tầm nhiều tranh ảnh, đồng thời kết hợp cho trẻ cắt các họa 
tiết dán trang trí tranh thơ chữ to, hướng dẫn trẻ đọc kết hợp chỉ hình ảnh tương 
ứng từ đó trẻ thuộc thơ nhanh và các hình ảnh thơ được khắc sâu trong trẻ hơn.
 (Góc bé yêu thơ) 6
 Bên cạnh đó tôi thường xuyên làm rối ngón tay, rối que liên quan đến các 
bài thơ để giờ học trẻ thêm hứng thú. Tôi làm mũ hình con chim cho bài thơ “Đi 
nắng” ở chủ đề “Bản thân”trẻ vừa được xem cô thể hiện vừa nhớ lại nội dung bài 
thơ và từng trẻ thể hiện bài thơ, từ đó giúp trẻ mạnh dạn hơn, đọc diễn cảm hơn.
 Đi nắng
 Có con chim chích Đi nắng phải có
 Nó đậu cành xoan Nón mũ mà che
 Nó kêu ai ngoan Hễ ai không nghe
 Thì nghe lời nó Thì chim không thích
 (Nhược Thủy)
 (Rối ngón tay, rối que, mũ con chim)
 Tôi thường thiết kế sân khấu, sa bàn quay, các bộ trang phục cho cô và trẻ, 
các nhân vật trong thơ. Để trẻ có điều kiện đóng kịch kết hợp thể hiện các ý 
trong bài .
 (Sa bàn các bài thơ) 7
 Tôi còn lồng ghép kết hợp mở các bài nhạc nền phù hợp cho từng bài thơ 
khi dạy trẻ.
 Qua việc tạo ra môi trường và làm đồ dùng hấp dẫn trẻ trong việc dạy trẻ 
đọc thơ diễn cảm tôi thấy trẻ hứng thú hơn, đọc diễn cảm hơn, mạnh dạn, tự tin 
hơn trong việc thể hiện các bài thơ.
 * Bước 4: Tạo cơ hội cho trẻ được thể hiện diễn cảm các bài thơ ở mọi 
lúc mọi nơi và lồng ghép tích hợp khi tổ chức các hoạt động học khác.
 Tạo cơ hội cho trẻ được thể hiện diễn cảm các bài thơ ở mọi lúc, mọi nơi 
chính là cho trẻ đọc thơ không chỉ trong các tiết học văn học mà còn được diễn 
ra trong các hoạt động khác nhau trong chế độ sinh hoạt hàng ngày của trẻ.
 Trước mỗi chủ đề tôi đã lựa chọn các bài thơ phù hợp với các hoạt động 
học trong ngày, trong tuần cho trẻ đọc vào các giờ đó.
 Ở giờ đón trẻ, cô trò chuyện với trẻ về trường mầm non, về cô giáo tôi có 
thể cho trẻ đọc bài thơ “Cô dạy” trong chủ điểm “Trường mầm non”.
 Trong giờ chơi tôi cho trẻ đọc bài thơ “Giờ chơi” trẻ vừa có cơ hội đọc diễn 
cảm bài thơ và cất dọn đồ chơi một cách vui vẻ hào hứng.
 Giờ chơi
 Giờ chơi hết rồi
 Nào các bạn ơi
 Ta cùng cất dọn
 Đồ dùng đồ chơi
 Vào nơi quy định
 (Lê Thị Hoa)
 (Trẻ đọc thơ giờ chơi)
 Trong giờ hoạt động góc, tôi tổ chức cho trẻ đọc thơ ở góc “Bé yêu thơ” mà 
tôi đã xây dựng, tạo điều kiện cho trẻ ôn luyện các bài thơ đã học thông qua các 
hình ảnh thơ gợi ý, tranh thơ chữ to, tạo cơ hội cho trẻ được thể hiện diễn cảm 
các bài thơ mà trẻ yêu thích theo chủ đề đang hoạt động. 8
 Trong giờ chuẩn bị cơm trưa, để ổn định trẻ tôi cho trẻ đọc ôn lại các bài thơ 
diễn cảm theo hình thức tập thể. Tôi cho trẻ đọc bài thơ “Giờ ăn”. Hoặc cho trẻ 
đọc các câu thơ nhắc nhở trẻ nội quy khi ăn, các bài thơ về rau, củ quả, các món 
ăn cho trẻ ôn luyện. Qua đó trẻ thuộc được nhiều bài thơ mới trong chương trình.
 Giờ ăn
 Đến giờ ăn cơm
 Vào bàn bạn nhé
 Nào thìa, bát, đĩa
 Xúc cho gọn gàng
 Chớ có vội vàng
 Cơm rơi, cơm vãi.
 (Lê Thị Hoa)
 (Trẻ đọc thơ trước giờ ăn)
 Hoặc trước khi đi ngủ tôi đọc diễn cảm bài thơ “Giờ ngủ”của tác giả Lê Thị 
Hoa cho trẻ nghe, trẻ sẽ nhớ nội quy giờ ngủ.
 Ở các buổi chiều, các buổi văn nghệ cuối tuần chiều thứ sáu, tôi đặc biệt 
chú trọng tạo cơ hội cho cá nhân trẻ đọc thể hiện khả năng đọc thuộc và diễn 
cảm các bài thơ.
 (Cá nhân trẻ đọc thơ cuối tuần)
 Ở giờ trả trẻ nếu còn 1 bạn trong lớp tôi sẽ bế trẻ vào lòng và đọc diễn cảm 
tặng trẻ bài thơ “Mẹ và cô”. 9
 Mẹ và cô
 Buổi sáng bé chào mẹ Mặt trời mọc rồi lặn
 Chạy đến ôm cổ cô Trên đôi chân lon ton
 Buổi chiều bé chào cô Hai chân trời của con
 Rồi sà vào lòng mẹ Là mẹ và cô giáo
 (Trần Quốc Toàn)
 (Cô đọc tặng trẻ thơ diễn cảm)
 Việc củng cố kỹ năng đọc diễn cảm cho trẻ còn được lồng ghép khéo léo 
vào các hoạt động học khác.
 Khi dạy hoạt độngkhám phá khoa học “Chức năng của các giác quan và 1 
số bộ phận của cơ thể”, tôi có thể kết hợp cho trẻ đọc diễn cảm bài thơ “Cái 
lưỡi” để củng cố kỹ năng đọc thuộc và diễn cảm cho trẻ.
 Khi tổ chức hoạt động âm nhạc múa bài: “Cháu đi mẫu giáo” tôi cho trẻ 
đọc bài thơ "Đến lớp".
 Hay ở hoạt động tạo hình với đề tài “Tô màu chân dung cô giáo”, tôi cho 
trẻ đọc diễn cảm bài thơ “Cô giáo của con”.
 Trẻ đọc thơ giờ tạo hình 10
 Với việc tạo cơ hội cho trẻ được thể hiện diễn cảm các bài thơ ở mọi lúc, 
mọi nơi và lồng ghép tích hợp phù hợp vào các hoạt động giáo dục khác. Tôi 
thấy trẻ có thể nhớ lại các bài thơ và đọc diễn cảm một cách tự nhiên nhất mà 
các bài thơ trong các hoạt động khác đó không hề mất đi ý nghĩa văn học của nó 
mà còn giúp trẻ hiểu một cách dẽ dàng nội dung của tác phẩm, đặc biệt là kỹ 
năng đọc diễn cảm của trẻ thường xuyên được củng cố. Chính vì vậy mà việc 
củng cố kỹ năng đọc diễn cảm cho trẻ dưới hình thức ngoài tiết học là rất cần 
thiết và thường xuyên.
 * Bước 5: Phối kết hợp với các bậc phụ huynh trong việc rèn trẻ đọc 
thơ diễn cảm .
 Phối kết hợp với các bậc phụ huynh là việc làm thường xuyên của mỗi giáo 
viên nhằm giúp trẻ có thể phát triển một cách toàn diện nhất. Vì thế đầu năm học 
khi tổ chức họp phụ huynh tôi trao đổi kỹ với phụ huynh tình hình của từng trẻ 
và tầm quan trọng trong việc rèn trẻ đọc thơ diễn cảm để họ hiểu và có sự kết 
hợp với giáo viên. Ngoài ra sau mỗi buổi mà trẻ được học một bài thơ mới tôi 
thường in bài thơ đó cho trẻ mang về nhà. Trong các giờ đón trả trẻ hàng ngày 
tôi cũng trao đổi về sự tiến bộ hoặc chưa tiến bộ của trẻ trong việc đọc thơ diễn 
cảm từ đó để có biện pháp giúp trẻ tiến bộ hơn nữa.
 (Trao đổi, gửi bài thơ in sẵn cho phụ huynh) 11
 Ngay từ đầu các chủ đề tôi thường in các bài thơ và dán vào “Trang thơ của 
bé” ở “Bảng tin phụ huynh”, gửi vào zalo nhóm lớp cho phụ huynh biết các bài 
thơ cần ôn luyện trong chủ đề, để phụ huynh cùng cho trẻ đọc khi trẻ ở nhà. 
 (Bảng tin phụ huynh) (Trang thơ của bé)
 Tôi thường khuyến khích phụ huynh quay video, chụp ảnh và gửi lại khi 
con đọc thơ diễn cảm ở nhà để cô giáo động viên, khen ngợi hoặc sửa sai cho 
trẻ. Đến lớp tôi sẽ chiếu lên tivi cho cả lớp xem những bạn đọc thơ diễn cảm.
 ( Trẻ đọc thơ ở nhà)
 Ngoài ra tôinhờ phụ huynh sưu tầm các nguyên liệu, tranh ảnh, vẽ tranh 
thơ... giúp tôi có điều kiện thuận lợi trong công tác chuẩn bị khi tổ chức cho trẻ 
ôn luyện thơ.
 Qua việc phối kết hợp với phụ huynh tôi thấy trẻ có nhiều tiến bộ hơn, phụ 
huynh cũng có sự quan tâm hơn với trẻ .
 - Kết quả khi thực hiện biện pháp:
 Trẻ đọc to, rõ ràng, diễn cảm, đọc đúng nhịp điệu của bài thơ. 12
 Trẻ tự tin thể hiện 1 tác phẩm văn học một cách mạnh dạn, tự tin, diễn cảm.
 Trẻ hiểu nội dung bài thơ. 
 Trẻ nói rõ ràng và ít ngọng hơn.
 + Sản phẩm được tạo ra từ biện pháp:
 - Rối ngón tay, rối que 20 chiếc. 
 - Mũ hình con chim 1 cái. 
 - Sa bàn thơ 2 cái.
 + Bảng số liệu so sánh kết quả trước và sau khi áp dụng biện pháp qua 2 
chủ điểm “Trường mầm non và bản thân” năm học 2021 - 2022 ở lớp 3 - 4 tuổi 
C4: Số lượng trẻ 19 trẻ.
 Trước khi áp dụng Sau khi áp dụng biện 
 biện pháp pháp
 Stt Nội dung
 Số trẻ Số trẻ 
 Tỷ lệ% Tỷ lệ%
 đạt đạt
 Trẻ hiểu nội dung 
 1 7/19 37% 17/19 89%
 bài thơ
 2 Trẻ đọc thuộc thơ 10/19 52% 18/19 95%
 3 Trẻ đọc thơ rõ ràng,
 8/19 42% 18/19 95%
 không ngọng
 4
 Trẻ đọc thơ diễn cảm 8/19 42% 17/19 89%
 Trẻ mạnh dạn, tự tin 
 5 7/19 37% 19/19 100%
 thể hiện các bài thơ
 7.2. Thuyết minh về phạm vi áp dụng biện pháp
 Qua nghiên cứu áp dụng biện pháp: “Dạy trẻ 3 - 4 tuổi đọc thuộc thơ diễn 
cảm” ở lớp 3 - 4 tuổi C4 rất hiệu quả, thiết thực và có thể áp dụng tại các lớp 3 - 4 
tuổi trong trường cũng như các trường mầm non trong thành phố Bắc Giang. 13
 7.3. Thuyết minh về lợi ích kinh tế, xã hội của biện pháp
 * Về lợi ích kinh tế: Tiết kiệm được chi phí mua đồ dùng đồ chơi phục vụ 
việc dạy học 500.000đ/tháng.
 * Về lợi ích xã hội: 
 - Giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, tư duy sáng tạo, biết cảm nhận cái hay, cái 
đẹp trong các tác phẩm văn học, đặc biệt là tác phẩm thơ.
 - Phụ huynh hiểu được tầm quan trọng, ý nghĩa của việc cho trẻ làm quen, 
đọc diễn cảm các tác phẩm thơ, nâng cao ý thức trách nhiệm cùng kết hợp giáo 
viên và nhà trường trong việc dạy trẻ.
 - Nâng cao kỹ năng đọc thơ diễn cảm cho trẻ tại trường Mầm non, nhằm 
nâng cao chất lượng giáo dục.
 * Cam kết: Tôi cam đoan những điều khai trên đây là đúng sự thật và 
không sao chép hoặc vi phạm bản quyền.
 XÁC NHẬN CƠ QUAN, ĐƠN VỊ NGƯỜI VIẾT BIỆN PHÁP
 (Ký tên đóng dấu) (Ký, ghi rõ họ tên)